Burun estetiği(Rinoplasti) nedir?
Burun estetiği nedir?
Burun estetiği, burun şeklinin buyapı içerisindeki kemik ve kıkırdak yapılarında değişiklikler yapılarakgerçekleştirilen bir plastik cerrahi operasyonudur.
Nazoplasti, rinoplasti gibiisimlerle de adlandırılan burun estetiği, estetik operasyonlar içerisinde ensık uygulananlardandır. Burun estetiği, burunda doğumsal olarak var olan,sonradan oluşan veya travmalara bağlı olarak ortaya çıkmış olan şekilbozukluklarının giderilmesi amacıyla yapılır. Şekil bozukluğu, bazı durumlardayalnızca görsel açıdan rahatsızlık vermesi sebebiyle düzeltilirken çoğu kişidesolunum bozukluğu gibi problemlere yol açması nedeniyle de düzeltilmesi gerekliolabilir.
Hangi nedenden dolayı estetikoperasyon uygulanacak olursa olsun, burun estetiğinde öncelikli hedef,burundaki solunum yolunun operasyon sonunda en iyi şekilde çalışabilir halegetirilmesidir. Operasyon esnasında burnun yeniden şekillendirilmesi(rekonstrüksiyon), şekil bozukluklarının giderilmesi veya bir bölümününşeklinin değiştirilmesi işlemlerinden biri veya birkaçı uygulanabilir.
Rinoplasti uygulaması düşünenkişilerde burun dokularının estetik operasyona uygun olup olmadığı mutlakacerrah tarafından yapılacak olan muayene esnasında kontrol edilmelidir. En ufakbir müdahalenin oldukça belirgin sonuçlar doğurması nedeniyle burun estetiğineilişkin ameliyatlar mutlaka alanında uzman bir cerrah tarafından yapılmalıdır.
Erkeklerde de kadınlarda dauygulanabilen burun estetiği, komplike bir operasyondur. Beklenen sonucun tamolarak elde edilmesi 6 ila 12 ay aralığında bir süreç gerektirir. Bu süreçburundaki operasyonun büyüklüğüne, burundaki dokuların yapısına veya sorununciddiyetine göre değişkenlik gösterir. Ameliyat sonrasında hastaların birkısmında tam olarak istenilen şeklin elde edilebilmesi için küçük düzeltmeuygulamaları gerekli olabilir.
Burun ucu estetiği nedir?
Burnun görünümünü en çok etkileyenkısımlardan bir tanesi de burun ucunun şeklidir. Burnun uç kısmında yaygınşekilde görülen şekil bozuklukları şu şekilde sıralanabilir:
- Burun ucununolması gerekenden geniş olması
- Sıkıştırılmışgibi görünen burun ucu
- Burundeliklerinin birbiriyle simetrik olmaması
- Burun ucundadüşüklük
- Burun ucukalkıklığı
- Sivri yapılıburun ucu
Yukarıda belirtilen sorunlarınbulunduğu hastalarda burun estetiğinin bir alt dalı olan burun ucu estetiğioperasyonlarından yararlanılır. Bu operasyonlarda burnun kemik kısmınadokunulmaz, yalnızca burun ucunda yer alan yumuşak doku ve kıkırdak kısımda işlemyapılır. Bu nedenle rinoplastiye göre daha kolay ameliyatlardır.
Ameliyat öncesi ve sonrasındayapılan uygulamalar diğer burun estetiği ameliyatları ile hemen hemen aynıdır.Ameliyat süresi daha kısa olup tüm işlemler 30-60 dakika aralığında bir süreçtetamamlanır. Hastalar genellikle aynı gün içerisinde taburcu edilir. İyileşmesüresi de rinoplasti ameliyatlarına oranla daha kısadır.
Burun estetiği neden yapılır?
Burun estetiği, fonksiyonel ya dakozmetik nedenler ile gerçekleştirilebilir. Burun estetiğinin yapılmanedenlerinden ilki burunda bulunan doğumsal veya sonradan gelişmiş bir şekilbozukluğu nedeniyle nefes alıp vermeye ilişkin problemlerin görülmesidir.Solunum sorunlarına neden olan şekil bozukluğu gözle görülebilir bir bozuklukolabileceği gibi, burnun iç kısmında yer alan ve dışarıdan farkedilemeyecek bir bozukluk da olabilir. İkinci neden ise kişinin burnunungörünümünden rahatsız olması ve daha farklı görünen bir buruna sahip olmakistemesidir.
Burnun kemik kısmında bir eğrilikveya çıkıklığın olması, kıkırdak yapısında gözlenen şekil bozuklukları, burnunaşırı büyük olması, burun yapısında asimetriklik olması gibi durumlar, burunestetiği ameliyatını gerektiren nedenler arasında yer alır. Estetik amaçlarlayapılan operasyonlarda tamamen kişisel tercihler rol oynar.
Bazı kişiler çok büyük veyaçıkıntılı bir burnu olmasına karşılık burnunun görünümünden gayet memnun iken,bazı kişiler normal görünümde bir burun yapısına sahip olmalarına karşılıkfarklı bir burun görüntüsünü tercih edebilir. Sonuç olarak rinoplastioperasyonları, sağlık sorunları veya kişisel tercihler nedeniyle yapılabilen veoldukça yaygın şekilde uygulanan ameliyatlardır.
Cerrahi müdahale ile burun yapısındabirçok değişiklik gerçekleştirilebilir:
- Burunbüyüklüğünün değiştirilmesi
- Burunaçısının değiştirilmesi
- Burunköprüsünün düzleştirilmesi
- Burun ucununyeniden şekillendirilmesi
- Burundeliklerinin düzenlenmesi
Rinoplasti ameliyatında fonksiyonelsebepler olmadan sadece kozmetik kaygı söz konusu ise kişinin burun kıkırdağıgelişimini tamamlayana kadar beklenmesi önerilir. Kız çocuklarında bu gelişimiçin sınır yaş 15 iken erkek çocuklarında gelişme biraz daha uzun sürebilir.Nefes alma ile ilgili problemler söz konusu ise rinoplasti ameliyatı daha küçükyaşlarda da gerçekleştirilebilir.
Burun estetiği nasıl yapılır?
Burun estetiği ameliyatlarındaoperasyonun kendisi kadar ameliyat öncesi dönem de önem arz eder. Hekimleyapılan görüşmelerde öncelikle hastanın estetik operasyon için uygun bir adayolup olmadığı değerlendirilir. Aynı zamanda hekim ile hasta karşılıklı fikiralışverişleri ile beklentilerini ve olası sonuçları tam olarakanlatabilmelidir.
Hekim opere edilecek hastanın tıbbiöyküsünü, rahatsızlıklarını ve hali hazırda kullandığı ilaçları değerlendirir.Hemofili gibi aşırı kanamaya neden olabilecek sağlık problemleri varlığındakozmetik nedenli burun estetiği ameliyatının yapılması uygun olmayabilir.
Tıbbi öykü alımı sonrasındahekim tarafından gerçekleştirilen fizik muayenede hastanın burun derisi, iç vedış yapıları incelenir ve yapılacak değişiklikler planlanır. Hekimler aynızamanda ameliyat öncesinde hastanın uygunluğuna karar vermek adına çeşitli kananalizleri ve biyokimyasal laboratuvar tetkiklerine de başvurabilir.
Ameliyat olması planlanan hastalarınburun fotoğrafları çekilebilir. Bu fotoğraflar hem ameliyat sonrasıbeklentilerin aydınlatılmasında hem de hekime operasyon sırasında yolgöstermede etkili olabilir. Hastaların dikkat etmesi gereken bir diğer husus daibuprofen ve aspirin gibi non steroid antiinflamatuar ilaçların ameliyattan 2hafta öncesi ve sonrasında kullanılmamasıdır. Bu ilaçlar pıhtılaşma işlevleriniolumsuz yönde etkileyerek kanamayı arttırıcı etki gösterebilir.Hekimlerinizin kullandığınız ilaç ve takviye ürünlerin tamamını bilmesininsağlığınız ve iyileşmeniz açısından ne derece önemli olduğuunutulmamalıdır.
Ameliyatı ve ameliyat sonrası dönemiolumsuz yönde etkileyebilecek bir diğer davranış da tütün kullanımıdır. Sigaradumanı hem iyileşme sürecini yavaşlatır hem de içeriğinde nikotin ile kandamarlarında kasılmaya neden olarak iyileşme dönemindeki dokuya gelen oksijenve kan desteğinin azalmasına neden olur. İyileşme sürecinin sağlıklı şekildegeçirilmesi için ameliyat öncesi ve sonrası dönemde tütün kullanımınınsonlandırılması önerilir.
Burun estetiği ameliyatı çoğunluklagenel anestezi altında yapılan bir operasyon türüdür. Yalnızca küçük dokunuşlargerektiren basit rinoplasti operasyonlarında ise cerrahın tercihine göre lokalanestezi de uygulanabilir. Ameliyat ortalama olarak 2 saat sürerken ameliyatöncesi hazırlıklar ve ameliyat sonrasında yapılan uygulamalar ve müşahedesüreleri ile birlikte bir rinoplasti operasyonu genellikle 1 gününüzü alır.
Yaygın olarak tercih edilen 2 farklıburun estetiği tekniği vardır. Bunlardan ilki olan açık rinoplastide burundelikleri arasından küçük bir kesi açılır ve bu kesi sayesinde cerrahın görüşaçısı genişletilir. Genellikle burundaki şekil bozukluğu ileri düzeyde olanveya daha önceden farklı bir burun estetiği operasyonu geçirmiş olan kişilerdeaçık rinoplasti tekniği tercih edilir. Açık tekniğin en büyük avantajı görüşaçısının daha geniş olmasıdır. Fakat iyileşme süreci daha uzundur ve operasyonsonrasında oluşan ödem, morluk gibi sorunlar daha büyük boyutludur.
Bir diğer teknik olan kapalırinoplastide ise yapılan kesi burun delikleri içerisinde kalacak şekildeayarlanır. Cerrahın görüş alanı azdır fakat iyileşme süresi daha kısadır veoperasyon sonrasında burunda dikiş izi kalmaz. Kapalı rinoplasti tekniğigenellikle daha küçük boyuttaki şekil bozukluklarının düzeltilmesinde tercihedilir.
Ameliyatsız burun estetiği (Likit rinoplasti) nedir?
Burundaki şekil bozukluğunun çokciddi boyutta olmadığı durumlarda tercih edilen uygulamalarından bir tanesi deameliyatsız burun estetiğidir. Burun dolgusu olarak da adlandırılan bu yöntemdeburun köprüsüne dermal dolgu uygulaması yapılır.
Burun ucu düşüklüğü, burunda kontürproblemi, kırışık burun görünümü ve burun basıklığı gibi hafif problemlerintedavisinde oldukça güvenilir bir seçenek olan ameliyatsız burun estetiğiuygulamaları, oldukça basit operasyonlar olmakla birlikte dolgu için tercihedilen ürünler tamamen güvenilir yapıya sahiptir. Hyaluronik asit en sık olarakkullanılan enjekte edilebilir jel benzeri dolgu maddesidir. Enjeksiyon sonrasındao bölgedeki derin cilt katmanlarına ulaşan dermal dolgular istenilen şekleulaşmayı sağlar. İşlemden işleme ve kullanılan dolgu materyaline göredeğişkenlik göstermekle birlikte elde edilen görünüm 4 aydan 3 yıla kadaretkili şekilde mevcudiyetini koruyabilir.
Likit rinoplasti uygulamalarıcerrahi rinoplasti girişimlerine göre oldukça basit işlemlerdir. Bu yöntemleyapılan estetik uygulamalarda buruna yeni bir görünüm kazandırmanın yanı sıradoğuştan düşük olan veya yaşla birlikte düşen burun uçlarında istenen görüntüelde edilebilir.
Burun estetiği kimlere yapılamaz?
Rinoplasti için kontrendikasyon(uygulamanın yapılmaması gereken durumlar) olarak kabul edilen çeşitli sağlıkproblemleri mevcuttur:
- Beden Dismorfik Bozukluğu
Beden dismorfik bozukluğu birpsikiyatrik rahatsızlık olup kişinin görüntüsü ile ilgili aşırı önyargılıolması halidir. Bu aşırı düzeydeki ön yargı kaynaklı olarak kişi dışarıdan farkedilmesi çok zor küçük kusurların bile etkisinde kalarak sosyalleşmeproblemleri, düşük yaşam kalitesi, depresyon ve intihara meyil gibi sosyolojikve psikiyatrik durumların oluşmasını tetikleyebilir. Burun estetiği yapacakhekimlerin operasyon sonrası sonuçlardan memnun olması imkansız bu hastalarıtanıması ve gerekli psikiyatrik değerlendirmenin gerçekleştirilmesine aracılıketmeleri uygundur.
- Obstrüktif Uyku Apnesi
Uyku sırasında tekrarlayan solunumyollarının tıkanması ile nefesin kesilmesi obstrüktif uyku apnesi olaraktanımlanır. Bu rahatsızlığa sahip hastalarda ameliyat öncesi istenmeyendurumların gelişme ihtimalinin yüksek olması nedeniyle hekimler daha dikkatlidavranmalıdır. Burun estetiği yapılması gereken hastalarda bu rahatsızlığınmevcut olması halinde riskin en aza indirilmesi için CPAP gibi cihazlarile hastanın solunumunun desteklenmesi gerekir.
- Kanama Bozuklukları
Kanın pıhtılaşmasının olumsuz yöndeetkilendiği kişilerde burun estetiği ameliyatı sonrası çeşitli istenmeyendurumlar oluşabileceği için dikkatli olunmalıdır. Bu durumun önüne geçmekamacıyla operasyon öncesi hasta ile görüşme sırasında herhangi bir aşırı kanamaveya morluk oluşumu ya da pıhtı oluşumuna etkili takviye ürün ve vitaminlerinkullanımı sorgulanması gereklidir. Burun kanaması, rinoplasti sonrası en sıkolarak karşılaşılan komplikasyonların başında gelir. Kanama bozukluğu olankişilerde burun kanaması aşırı düzeyde olabilir ve endoskopik ya da anjiografikyöntemler ile kanayan damara müdahale edilmesi gerekli olabilir.
Genel bir yaklaşım olarak daha öncerinoplasti ameliyatı geçirmiş ve sonuçlarından memnun kalmamış kişilerde yenibir değerlendirme yapmadan önce en az 1 yıl beklenmelidir. Bu süre zarfısonunda önceki operasyonun kesin sonuçları değerlendirilir ve gerekli durumlardaikinci bir düzeltme ameliyatına başvurulabilir.
Burun estetiği sonrası yapılması ve yapılmamasıgerekenler nelerdir?
Ameliyat sonrasında genellikle ağrıoluşur ve bu nedenle anestezinin etkisinin geçmesi beklenmeden hastaya ağrıkesici uygulamaları yapılır. Daha sonrasında doktorunuzun önerdiği ilaçlaraksatılmadan kullanılmalıdır. Ameliyat sonrasında genellikle 4-6 saatlik birsüre boyunca ayağa kalkmak önerilmez. Ayağa ilk kalkışınızda baş dönmesi,göz kararması gibi sorunlar gözlenmesi normaldir. Bu nedenle bir yakınınızdanyardım almanız önerilir.
Hem ameliyat esnasında hem desonrasında genizden kan sızıntısı gerçekleşmesi normaldir. Bu kanama farkındaolmadan yutularak bulantı ve kusmaya neden olabilir. Bu nedenle kanlı kusmaveya ertesi gün kandan kaynaklı olarak siyah renkli dışkı gözlenebilir.Ameliyattan 6 saat sonra eğer mide bulantısı yok ise su içilebilir. Çorba veayran gibi sulu gıdalar azar azar tüketilmeye başlanabilir.
İlk birkaç gün genellikle sıvıgıdalarla beslenme önerilir. Göz altlarında, burun etrafında ve yüzün belirlikısımlarında şişlik ve morluklar oluşması normaldir ve gün geçtikçehafifleyerek yok olacaktır. Kanamanın önlenmesi için yastık yüksek tutulmalıdırve ilk 15 gün burna su çekilmemeli, sümkürülmemelidir. Bu süreçte burnun tıkalıkalması normaldir.
Hedeflenen şeklin tam olarak eldeedilebilmesi için birkaç ay (bazı durumlarda 6 ay) gözlük takılması önerilmez.Koşu gibi yüksek efor gerektiren fiziksel aktiviteler, yüzme, aşırı kuvvetliçiğneme, fazla sayıda yüz kasının katılımı ile gerçekleşen kahkaha, gülümsemeya da diğer mimikleri yapma ve kuvvetlice diş fırçalama hastaların ameliyatsonrası kaçınması gereken diğer davranışlara örnek teşkil eder.
Operasyon sonrası kişilerin dikkatetmesi gereken bir diğer önemli husus güneş ışığına maruziyettir. Aşırı güneşışını teması sonrasında burun cildi ve çevresinde kalıcı renkdeğişiklikleri meydana gelebileceği için dikkatli olunmalıdır.
Başın yüksekte tutulması kanamayaolduğu kadar oluşan ödeme de etkili bir uygulamadır. Operasyon sırasındakullanılan sütür materyalinin emilebilir ya da emilmeyen türde oluşuna göredikişlerin alınması için operasyondan 1 hafta sonra hekiminize tekrarbaşvurmanız gerekli olabilir.
Burun estetiği iyileşme süresi ne kadardır?
Burun estetiği uygulaması yapılanhastalarda iyileşme süresi operasyonun boyutuna göre değişmekle birliktehastalar genellikle 4-6 saat içerisinde ayağa kalkarak dolaşmaya, 6 saat sonrabulantı ve kusma yok ise yemek yemeye başlayabilir. Hastalar bazı durumlardaaynı gün taburcu edilirken bazen de 1 gece müşahede (gözlem) altındatutulduktan sonra ertesi gün taburcu edilir.
Ameliyat bitiminde genellikle burunatamponlar yerleştirilir. Bu tamponlar 1-2 gün sonra, burun sırtınayerleştirilen kalıp ise ameliyattan yaklaşık olarak 1 hafta sonra çıkartılır.Ameliyat sonrasında hastalar herhangi bir komplikasyonun gerçekleşmemesidurumunda genellikle 1 hafta ile 10 gün arası bir süre içerisinde işyaşantısına geri dönebilir. Operasyon sonrası şişlik ve morlukların oluşmasınormaldir ve zamanla hafifleyerek 1 hafta-10 gün içerisinde makyajlakapatılacak düzeye kadar azalır.
Ameliyatın üzerinden 1 ay geçtiktensonra oluşan ödemin %75-80’lik kısmı yok olur. Hedeflenen şekil ve tamiyileşmeye ise ameliyattan bir yıl sonra ulaşılır. Bu süreç içerisinde burunbölgesinde sabahları oluşan ve ilerleyen saatlerde kaybolan ödem sorunugörülmesi normaldir.