Kızamıkçık
Kızamıkçık, özel bir virüsolan Rubella ile meydana gelen, bulaşıcı bir hastalıktır, German measles olarakda bilinir. Hastalığı ilk olarak Nagner, 1829’da kızamık ve kızıldanayırmıştır. 1938’de Hiro ve Tasaka, hastalığı deney yolu ile sağlamlarabulaştırmayı başarmışlar ve sebebinin bir virüs olduğunu bulmuşlardır.
Hastalık, en çok kış veilkbahar aylarında artar, geniş salgınlar yapmaz. Temasla bulaşır. Daha çok2-10 yaş arasındaki çocuklarda görülür. Büyükler arasında nadirdir. Kuluçkadönemi: 15-25 gün arasında değişir. Rubella enfeksiyonlarının yaklaşık yarısıasemptomatiktir. Hastalığın ilk bulgusu, yüzden beden ve uzuvlara yayılan veiki günün içinde kuruyan pembe lekelerin görünüşüdür.
Hafif nezle ve ateşlebaşlar. Yüksek ateş 3-4 günde normale iner, hastada biraz halsizlik, hafif başağrısı, nezle ve konjonktivit (göz iltihabı) vardır. Üçüncü günü baş ve yüzdenbaşlayan döküntüler boyun ve gövdeye yayılır. Döküntüler, pembe renkte,yuvarlak ve deriden hafif kabarıktır. Kızamık döküntülerinden daha seyrektir.2-3 gün içinde solarlar. Kızamıkçık hafif geçer. Boyundaki lenf bezleri gruphalinde büyür. Kızamıkçık hastalarının %20’sinin yumuşak damağında forchheimerlekeleri denilen küçük kırmızı lekeler oluşur. Teşhis koyarken, kızamıkçığıdiğer döküntülü hastalıklarla karıştırmamak gerekir.
Bu hastalık, çoğunluklahafif ve çabuk çoğunlukla, fark edilmeden geçer. Hastalık, 1-5 gün devamedebilir. 2-3 hafta süren kuluçka dönemi vardır. Çocuklar, erişkinlerden dahaçabukça iyileşirler. Yaşlı kişilerde bulgular daha ağırdır.
Kızamıkçık, tedavigerektirmeyecek kadar hafif seyirli ve iyi gidişlidir. Hastalara yatakistirahati tavsiye edilir. Ateş düşünceye kadar hafif bir diyet (perhiz)verilir. Gerekirse parasetamol, ibuprofen ve vitamin de verilebilir. Aspirin buhastalarda Reye sendromuna sebep olabilir. Hastaların bir hafta tecridi,bulaşmanın önlenmesi bakımından yeterlidir.
Kızamıkçıktan hamilelerinkorunması önemlidir. Hamile bir kadının, çocukluğunda kızamıkçık geçirmemişse,kızamıkçıklı çocuklarla teması kesin olarak önlenmelidir. Enfeksiyon tehlikesibulunan kadınlara, gammaglobulin uygulanmalıdır.
Kızamıkçık, özelliklegebeliğin ilk üç ayında hastalığa yakalanan annelerin çocukları içintehlikelidir. Çocuğa geçen kızamıkçık virüsü, çocuğun normal gelişiminibozmakta ve çocuğun bir takım anormalliklerle doğmasına yol açmaktadır (kalpanormallikleri, göz anormallikleri, sağırlık vs.).
Zayıf da olsa bir bağışıklıksağlayan kızamıkçık aşısı, kızamıkçık geçirmemiş olan hamile kadınlara da yapılabilir(ölü aşı). Gebelere canlı aşı uygulanmaz. Aşı olduktan sonra 4 güne kadarvücudun (aşı olunan yer) suyla teması kesilmelidir.
Kızamıkçık, tekrarlayan birenfeksiyon hastalığıdır. Aşılanmada en iyi metot, kız çocuklarının canlı aşıile aşılanmaları ve olgunlaşma yaşına gelenlerin incelenerek, sadecebağışıklığı kalmamış olanların yeniden aşılanmalarıdır.
Uzm.Dr.Yunus Emre BIKMAZ
ÇocukSağlığı ve Hastalıkları Uzmanı
KudretInternational Hospital