Tiroid Hastalıkları (Guatr, vb.)
Guatr, tiroid bezinin anormal büyümüşhalidir. Tiroid, boyunda, âdemelmasının hemen altında bulunan kelebek şeklindebir bezdir.
Belirtileri genellikle;
– Tıraş veya makyaj sırasında özellikle belirgin olan, boynun dibindegörünen bir şişlik
– Boğazın sıkıldığı hissi
– Öksürük
– Ses kısıklığı
– Yutma güçlüğü
– Nefes darlığıdır.
Tiroid bezi metabolizmayı düzenlemeye yardımcı iki ana hormon üretir; tiroksin(T-4) ve triiyodotironin (T-3). Tiroit bezinde tiroid hormonunun yapımıazalırsa, beyinde yer alan hipofiz bezinin tiroidi uyarıcı hormonunun (TSH)salgılanması giderek artar ve bu hormon tiroid bezini büyüterek guatr meydanagelmiş olur.
Bir dizi faktör de tiroid bezinin büyümesine neden olabilir. Bunlar;
– İyot eksikliği
– Graves hastalığı
– Hashimoto hastalığı
– Multinodular guatr
– Solitertiroid Nodülleri
– Tiroid kanseri
– Hamilelik
– Enfeksiyon
Guatr, herkeste görülebilir. Doğumsal olabileceği gibi sonradan da ortayaçıkabilir ve 40 yaşından sonra daha yaygın görülür. Risk faktörleri arasında;
– İyot eksikliği
– Kadın olmak
– Yaş
– Aile öyküsü
– Hamilelik ve menopoz
– Bazı ilaçlar
– Radyasyona maruz kalma bulunmaktadır.
Küçük guatrlar estetik ve fiziksel sorunlara neden olmazken büyük guatrlar zornefes alma, yutkunma güçlüğü, ses kısıklığı ve öksürüğe sebep olabilir.
Doktorun boyun muayenesi sırasında büyümüş tiroid bezini elle hissedebileceğigibi bazı tanısal testler de yapılması gerekebilir;
– Hormon Testi
– Antikor testi
– Ultrasonografi
– TiroidScan
– Biyopsi
Guatrın tedavisi, guatrın büyüklüğüne, belirti ve bulgularına, altta yatannedenlere göre değişmektedir. Doktorunuz tarafından aşağıdaki tedavi seçenekleriönerilebilir:
– Gözlem: Guatr küçükse, herhangi bir sorunaneden olmuyorsa ve normal çalışıyorsa doktorunuz herhangi bir müdahale ya dailaç yerine sadece takip önerebilir.
– İlaç Tedavisi: Hipotiroidi varlığındaLevotiroksinletiroid hormonu replasmanı yapılabilir. Tiroid bezi iltihabı içindoktorunuz Aspirin ya da kortikosteroid ilaç önerebilir. Hipertiroididurumunda ise hormon seviyesinin normale dönmesini sağlayan ilaçlargerekebilir.
– Ameliyat: Nefse darlığına veya yutmagüçlüğüne sebep olan büyük bir guatr söz konusuysa ya da hipertiroidiye nedenolan nodüler guatr varsa, ameliyatla tiroid bezinin bir kısmı veya tamamıalınabilir. Ayrıca tiroid kanserlerinin tedavisi kesinlikle cerrahidir.Ameliyatla alınan tiroid bezinin miktarına göre değişmekle birlikte ameliyattansonra Levotiroksin(sentetik tiroid hormonu) kullanılması gerekebilir.
– Radyoaktif İyot: Bazı durumlarda, aşırıaktif tiroid bezi büyümesi için radyoaktif iyot tedavisi kullanılabilir.Radyoaktif iyot ağızdan alınır, kan dolaşımı yoluyla tiroid bezine ulaşır vetiroid hücrelerini tahrip eder. İşlem sonrasında, genellikle yaşam boyuncasentetik tiroid hormonu olan Levotiroksin kullanılması gerekir.